Stanisław Grocholski


Stanisław Grocholski (ur. 1914, Kołacin[1]) - dudziarz i budowniczy instrumentów (w tym dud), nauczyciel gry na dudach.

Biografia

Stolarz. Gry na dudach uczył się od swojego dziadka. Budowy dud nauczył się samemu.[1]

Po II wojnie światowej był członkiem poznańskiej Kapeli Dudziarzy Wielkopolskich[1]. W Centrum Kultury "Zamek" był nauczycielem gry na dudach[2].

Jego uczniem był budowniczy Andrzej Mendlewski (który ożenił się z córką Stanisława Grocholskiego - Marią[1], także grającą na dudach[3]) oraz Romuald Jędraszak[3].

Budowa dud

W dudach stosował stroiki metalowe - tj. oparte na metalowym korpusie z trzcinowym językiem.[2]. Dudy budował metodami tradycyjnymi[1], bez standaryzowania parametrów konstrukcyjnych[2].

Łepki dud wielkopolskich w kształcie koziej głowy wykonywał uproszczone, bez uszu.[2]

Budowa mazanek

Stanisław Grocholski budował mazanki w oparciu o wzór Tomasza Śliwy. Były one jednak odległe od tradycyjnej formy - głównie z powodu nadmiernej wielkości rożków, które w starych instrumentach były jedynie lekko zarysowane, a u Grocholskiego zdominowały całą formę mazanek.[4]

Łącznie zrobił ok. 200 sztuk tego instrumentu.[5]

Zdjęcia instrumentów

Bibliografia

[1] Mendlewski B., Jaskulski J., Górecki P. (2015). Traditional bagpipe making techniques in Poland on the example of the Wielkopolska bagpipe. Prezentacja w ramach projektu "European bagpipe educational forum", 26-29.11.2015, Oravská Polhora
[2] Przerembski Z. (2020) Dudy. Metamorfozy instrumentu w odrodzonej Polsce. Wrocław.
[3] Trzaska M. (2023). „Nie masz nad nasze z krzywym rogiem dudy…” - wywiad z Romualdem Jędraszakiem. Kultura Wsi, nr 21(2), s. 41-45
[4]Dahlig E. (2001) Ludowe instrumenty skrzypcowe w Polsce. Warszawa.
[5]Zawadzki P. (2024). M: Stanisław Grocholski folklor.pl, 12.06.2024


©Rafał Miśta - Dudziarstwo.pl 2026